Thể của động từ
číst và přečíst
Tóm tắt
Hãy tự hỏi: đây là một hoạt động đang diễn ra hay một thói quen? Vậy thì dùng thể chưa hoàn thành. Đây là một hành động được làm xong? Vậy thì dùng thể hoàn thành. Thêm một điều: động từ hoàn thành thể ở dạng hiện tại thực ra nói về tương lai.
- Každý den piju kávu.một thói quen: chưa hoàn thành
- Vypil jsem celou kávu.uống hết: hoàn thành
- Celý večer jsem četl.kéo dài cả buổi tối
- Hned ti zavolám.Tôi sẽ gọi cho bạn (tương lai)
Giải thích đầy đủ
Phần lớn động từ tiếng Séc đi theo cặp. Cả hai có cùng nghĩa, chỉ nhìn hành động từ một góc độ khác. Tiếng Việt diễn đạt điều này bằng những từ phụ như "đang", "thường" (quá trình) hoặc "xong", "hết", "rồi" (kết quả). Tiếng Séc thì dùng hẳn một động từ khác.
| Chưa hoàn thành | Hoàn thành |
|---|---|
| quá trình, lặp lại, kéo dài ("đang", "thường") | một hành động, làm xong, có kết quả ("xong", "hết") |
| číst, psát, pít, dělat | přečíst, napsat, vypít, udělat |
| volat, čekat, kupovat | zavolat, počkat, koupit |
- Các từ như každý den, často, pořád, celý večer, dvě hodiny, právě (mỗi ngày, thường, mãi, cả buổi tối, hai tiếng, đúng lúc này) thường chỉ đến thể chưa hoàn thành.
- Các từ như konečně, celou knihu, hned, až (cuối cùng, cả quyển sách, ngay, khi nào… xong), hoặc bất kỳ kết quả đã hoàn tất nào, thường chỉ đến thể hoàn thành.
- Động từ hoàn thành thể ở dạng hiện tại mang nghĩa tương lai: zavolám = tôi sẽ gọi. Bạn không thể dùng nó cho việc đang diễn ra ngay lúc này.
Đừng lo nếu lúc đầu thể động từ có vẻ khó nắm bắt. Ai cũng cần thời gian, và đọc, nghe thật nhiều là cách giúp bạn "ngộ" ra.