Số nhiều: cách 1 và cách 4
studenti, knihy, města · Vidím studenty.
Tóm tắt
Phần lớn danh từ số nhiều kết thúc bằng -y, -e, -i hoặc -a. Chỉ có người và động vật giống đực là khó: chúng nhận -i khi làm chủ ngữ và -y khi làm tân ngữ. Với các từ còn lại, hai dạng này giống nhau.
- hrad → hrady · žena → ženynhững lâu đài · những người phụ nữ
- město → městanhững thành phố (giống trung -o thành -a)
- To jsou studenti. · Vidím studenty.chủ ngữ -i · tân ngữ -y
- dítě → děti · člověk → lidénhững từ bất quy tắc
Giải thích đầy đủ
Tiếng Việt chỉ cần thêm "những" hoặc "các" và danh từ không đổi. Trong tiếng Séc, chính danh từ thay đổi đuôi ở số nhiều.
| Loại | Cách 1 số nhiều | Cách 4 số nhiều |
|---|---|---|
| Giống đực hữu sinh, cứng | -i (hoặc -ové, -é) | -y |
| Giống đực hữu sinh, mềm | -i / -ové / -é | -e |
| Giống đực vô sinh | cứng -y · mềm -e (hrady, klíče) | |
| Giống cái | -a → -y · -e giữ nguyên · píseň → písně · kost → kosti | |
| Giống trung | -o → -a · -e, -í giữ nguyên · kuře → kuřata | |
Số nhiều của nam giới và biến âm
Khi một từ chỉ nam giới nhận -i, phụ âm đứng trước thường bị mềm hóa. Đây cũng là hiện tượng bạn đã gặp ở cách 5:
- k → c: kluk → kluci · ch → š: Čech → Češi · r → ř: doktor → doktoři
- Với d, t, n thì chữ viết không đổi, nhưng phát âm mềm: kamarádi, studenti
- Từ kết thúc bằng -tel và tên dân tộc đuôi -an nhận -é: učitelé, Američané. Từ chỉ nam giới kết thúc bằng -a nhận -ové: kolegové.
Vài từ "nổi loạn"
dítě → děti, člověk → lidé (nhưng lidi khi làm tân ngữ), oko → oči, ucho → uši.
Tính từ cũng đổi theo: noví studenti cho nam giới, nhưng nové knihy, nové hrady và nová auta.